Wees maar niet bang

Voor Jett Rebel

Wees maar niet bang
voor die handen
van je-

ze zullen slechts maken
wanneer de rest van
je lichaam hapert,

wanneer ze niet durft
te doen bewegen,
te doen ontladen,

te doen inspireren,
te doen verwonderen,
dan zijn handen leidraad

als je houvast nodig hebt
om een weg
door momenten te banen,

dus wees niet bang
voor die handen
van je-

ze zijn je kameraden
wanneer alles om je heen
je probeert te vereenzamen,

wanneer het jou niet lukt
jezelf te beleven,
jezelf te zetten tot daden,

jezelf doen reflecteren,
jezelf opnieuw uit te vinden,
dan zijn handen leidraad

als je houvast nodig hebt
om je genie
in momenten uit te laten.

M.S.

NB: Het is alweer een tijdje geleden, maar na het zien van onderstaand interview met de muzikant Jett Rebel wilde ik dit gedicht schrijven. Het kwam er steeds niet van, maar eindelijk eens op papier gezet waar ik toen meteen aan moest denken.

FLITS (naar ‘GLIMP’ van Josse Kok)

Op het terras zat zij, gedrapeerd
als een lichaam, turend naar de verkeerde.
Enkelen, onbewust verwonderd.

Zij speelt niets dan muziektaal,
doorkrast namen om nieuwe toe te voegen,
struikelt over ouwe hoeren.

Op het kruispunt wandelt een ontziende
man. Hij zal haar niet kunnen herkennen
maar staart haar terug, realiseert

dat zijn vermoeidheid ooit de oorsprong
zal zijn van een toekomstig alleen.
Vreemd zijn kan immers iedereen.

M.S.

Hier sjokt een oude vogel over straat

Hier sjokt een oude vogel over straat
richting de vriendelijkheid van sigarettendames,
tussen paaltjes bevuild met doodgezworen praatjes
alsof correct Nederlands niet bestaat-

alsof een uitgedrukte sigarettenpeuk, verlaten
voor het volgende praatje Pot dat men aangaat
in het Turks, Marokkaans, Kaapverdiaans of wat voor taal
dan ook- nabij dat Historische Delfshaven

sjokt een oude vogel over straat, draagt
zijn herinneringen mee als ooit verzonden ansichtkaarten
vanuit dit Bospoldermodel waar hij al jaren

over woorden vaart zoals wereldse zaken
zeilen over bespeekselde frasen tijdens bakjes shoarma
of dwarrelen langs zijn vingers die shag draaien.

M.S.

NB: dit gedicht is met nog vier gedichten van ondergetekende gepubliceerd in het boek 'Lijn 4 Over een kleurrijke stad in beweging'. Meer info en het bestellen van het boek kan hier.

Spel der tronen

het mes op de tong
kan elk moment het
opensnijden
van een keel toevallig
laten gebeuren

want sommige mannen
nemen de dichterlijke
vrijheid
om de wereld in brand
te zetten,

immers wanen zij
zichzelf de godenzonen,
verdachten
gehuld in de zwartste geruchten,
jagend op tronen

die enkel bestaan
in de hoofden van zelfgekroonde
jokers,
die zichzelf koningen
te rijk wanen

want sommige mannen
voeren het strikte
beleid
dat uit verband gerukte klaagzangen
waarheden bevatten,

immers dragen zij
de onbevlektheid zichtbaar op
afstand,
slechts te bewonderen
uit jaloezie

die enkel daders
slachtoffer maken van hun eigen
onschuld,
wijzen vingers dronken van ongelijk
altijd naar andere sukkelaars

want sommige mannen
bezitten het vermogen open te
splijten
zodra donkere keerzijdes niet langer
medaillons ontvangen maar hoongelach,

immers vormen zij
voor groot en klein een directe
bedreiging
welke als slechte voorbeelden
moeten worden voorgesteld

die enkel bestaan
volgens maar wat verdraaide verzonnen
spelregels,
die achter ruggen aan touwtjes trekken
om de vijanden van de aardbodem te vagen

want sommige mannen
bevechten eindes terecht als
leugens
worden gebruikt om uit wanhoop
de wereld maar in brand te steken,

het kan een pen op papier
geen enkel moment
schelen
of randen boven afgronden hangen
want alles blijft ontvlambaar

M.S.

Verjaarsbericht (vrij naar ‘Verjaarsgedicht’ van J.A. Deelder)

Heden eenmaal
zeventig

‘k Lijk nou
toch niet
zo’n broekie,

Zo’n jong,
zulk gespuis
wordt nooit oud

maar nee,
integendeel

- Ik ben zelf
wel mythisch
als ik dat wil

M.S.

Foto: Theo Huijgens

Als de vrouw het lulletje rozenwater laat lopen

Geïnspireerd op het gedicht 'De verliefde man' door Von Solo

Als de vrouw het lulletje rozenwater laat lopen
omdat ze juist de klootzak wil krijgen-
als die op zijn beurt ten onder gaat aan blijven dromen,
of juist het klootzakkenniveau begint te ontstijgen-

als je in plaats van te kussen eerder vuil loopt te bekken,
vechten je hersens in pannen om vet aan te trekken-
als ouwehoeren figureren als moeders
vechten bazen eerder om het bakken dan dat ze zullen poetsen-

als de vrouw een klootzak krijgen kan
vertrekken tortelduiven per direct naar Rotterdam-
want de vrouw wil geen verliefde man,
daar krijgt ze simpelweg de schijt van.

M.S.

Rotterdam Centraal

Vandaag wordt dan eindelijk het nieuwe Rotterdam Centraal geopend, iets waar we al weken tegenaan zitten te hikken. Dan wel in de trein, dan wel in de tram of op een andere plek. En zelfs al voor de opening is het duidelijk dat het een aanwinst is voor de stad. Daar mogen best een paar regels aan gewijd worden, dacht ik zo. Dus bij deze een ode aan het nieuwe station.

Rotterdam Centraal

Altijd in de belangstelling
Stellig overtuigd:
Gewoon is al gek genoeg,
Maar overal voor in.

In het middelpunt is alles zoals het is
En toch net even anders
Dan anders
En anders niet dan, ja toch,
Dat dacht ik,

Want Centraal
Is toch duidelijke taal:
Rotterdams, groot,
Wandelgebouw, slingert
Je zo de stad in, de hort op.

Lekker in de belangstelling,
Stellig overtuigd:
Gewoon is al vaak al gek genoeg
Maar overal voor in
Want het kan altijd gekker.

M.S.

NB: Foto: www.rotterdam.nl

Rubberboot

Op zaterdag 8 december 2012 presenteerde Marco Martens zijn verhalenbundel 'Rubberboot' (hier te bestellen) in een voor twee derde gevuld met Eindhovenaren Café Hemingway. Het maakte het er niet minder op. En dat terwijl de eerste recensie al binnen was, na een voorverkoop tijdens de PoetsClub Rotterdam op 5 december jl. De dichter Martin Aart de Jong schreef een dag later enkele lovende woorden voor het slechts 48 pagina's tellende boekje. Ook zagen we al een heuse book trailer voorbijkomen:


Jeroen Naaktgeboren praatte alles aan elkaar. De dichters vooral. Kobus Carbon, Gino van Weenen, Stijn van Kruijsdijk, Von Solo en ik. Jeroen opende zelf ook met een twee gedichten. Later zou hij zeggen dat hij die avond voor het eerst voordroeg in Hemingway. Een primeur, want normaliter draait hij plaatjes of is organisator van de Poetry Slam Rotterdam. Over de dichters zou Marco Martens, ook wel bekend als Macronizm, over de dichters zeggen: 'Dat doe ik nooit meer, zulke goede dichters uitnodigen. Dan moet je zelf nog en is het beste al geweest.' Valse bescheidenheid, ik zeg het je. Later werd over zijn voordracht uit de verhalenbundel 'Rubberboot' gezegd: 'Ik zou de hele avond wel naar die man kunnen luisteren.' Zwijmelende blikken van blauwe ogen, en dat allemaal door een zachte 'G', die nog niet de stad uit geschopt is door de Rotterdamse tongval.

Er was ook muziek. Ene Che speelde Nederlandstalige liedjes. Geestig en vol overgave. Om heel eerlijk te zijn: mocht ik ooit nog eens iets uitbrengen, presenteer ik het ook in een café. Dat is wel zo sfeervol. Een goede avond, die me ook nog een warme knuffel opleverde alvorens de voetjes van de vloer te gooien door DJ Native (er was ook nog een saxofonist die samen met de DJ de soul en funk brachten die de avond compleet maakten. Er was ook een Jeroen Naaktgeboren die de mic pakte en freestylend meedeed.). Als laatste gedicht droeg ik een vooraf aan de bar geschreven ode voor Marco, ter gelegenheid van zijn bundelpresentatie. Dit is het volledige gedicht:

Dit is mijn eiland in de zon

Dit is mijn eiland
In de zon,
Waar ik voor de kust
In rubber ronddobber.

Dit is mijn kamp
In het zuiden,
Waar ik vanuit mijn tent
al het leven observeerde voor ik vertrok.

Dit is mijn land
In de zee,
Waar ik roei met riemen
Die voor de hand liggen
Maar niemand heeft.

Dit is mijn eiland
In de zon,
Waar ik aan trek om te vormen
Maar rubber is minder rekbaar
Dan ik dacht-
Maar mijn rubberboot vaart minder
Kilometers dan ik kan lopen
Door Rotterdam
Zonder te dobberen.

M.S.

Ode aan twee kapsalonmakers

Het harde werk
Van bloed, zweet en
Essentiële ingrediënten
Verbindt hen.

Ook als hij
Voor de zoveelste keer
Vraagt of zij
Alles heeft ingepakt.

Ook als zij
Voor de zoveelste keer
Herhaalt wat hij
Moet vervoeren op zijn achterbank.

Het kokende vet
Van patat, vlees en
Sauzen in knijpflessen
Verbindt hen.

Ook als hij
Voor de zoveelste keer
Terugkomt om zijn
Autosleutels – vergeten – te pakken.

Ook als zij
Hem aankijkt
Met de handen in de zij
En liefdevol probeert niet te lachen.

Het wordt gezegd
In goedheid, het meest in
Haar levendige ogen die
Haar liefde voor hen in blikken zendt.

Ook als zijn
Lichaamstaal eigenlijk
Zegt dat hij
Aan haar zijde wil blijven.

Ook als zij
Hem al veertien jaar zegt te vertrekken
Voor een bezorging en
Zich verheugt op zijn terugkeer.

Want het harde samenwerken,
Het bloed, zweet en
Essentiële ingrediënten
Verbindt hen,
Maakt hen zichtbaar
Gelukkig.

M.S.

Ode aan de typemachine

Vandaag is alles anders-
De regen van buiten valt
Mijn hoofd binnen, waar
Het tikken alsof een machine
Echo’s vormen in mijn
Voorhoofdsholte.

De regen steelt mijn pijp
Nog voordat ik hem überhaupt
Kan kopen, laat vlekken
Achter op dit bureau,
Achter op dit papier,
Doet me denken aan letters.

In de echo hoor ik haar
Voetstappen naderen, ongrijpbaar
En nog veel te ver verwijderd- gestaag
Tikken haar hakken alsof een machine
Richting de echo van de mijne,
Metronomisch, anders dan mijn schrijfritme.

Vandaag is alles anders-
De regen buiten valt
Mijn hoofd binnen, waar
Het tikken alsof een machine
Het schrijven niet mag stoppen, waar
Haar loopritme zich tot voelt aangetrokken, waar
Ik inkt huil die letters vormen
Om alles niet kwijt te raken, maar
Mijn voorhoofdsholte stroomt
Overvol.

M.S.

NB: Dit gedicht is naar aanleiding van een krantenartikel in de Metro, dat berichtte dat de fabriek van Brother in Wales de laatste typemachine uit Groot Brittannië van de band is gerold. De BBC sprak van 'het einde van een tijdperk'. Nu ligt mijn (elektrische) typemachine al jaren te verstoffen in het ouderlijk huis, vind ik dit nieuws toch schokkend.

Voor mij als dichter/schrijver/literatuurliefhebber zijn er weinig mooiere geluiden dan het geluid van het getik op een typemachine. Magisch. Een ongekende charme gaat verloren. Vandaar mijn ode hierboven en hieronder een illustratie door Michael Winslow van dit prachtige geluid door de jaren heen. Laat ik daarna het woord aan Remco Campert.

History of the typewriter recited by Michael Winslow from SansGil—Gil Cocker on Vimeo.

Filmode

Voor de editie in febrauri van PoetsClub Rotterdam luidde de (eventuele) opdracht: een liefdesgedicht en/of een filmode. Ondergetekende heeft beiden geschreven, maar het liefdesgedicht laat ik nog even achterwege voor Valentijnsdag. Dit keer: de filmode. Die uiteraard gaat over mijn favoriete film en een van DE cultklassiekers bij uitstek.

Best of Pulp Fiction

‘De weg van de rechtvaardige
Man
Is langs alle kanten
Bezaaid met de onrechtvaardigheden
Van de zelfzuchtigen
En de tirannie van
Kwade mannen’,
Als mijn hand
Zich heft naar mijn slaap-
Tikt
Alsof mijn trots me dwars
Zit, maar eigenlijk
Vraag ik me gewoon af
Hoe Marcellus Wallace
Er uit ziet.

Verward stap ik in een taxi,
Voel de ogen van een wolf
In mijn rug-
Hij slaat me gade
Alsof dit hier een
“Dode negeropslagplaats”
Is, terwijl er een stem
Uit de speakers klinkt:
‘Gezegend is hij die,
In de naam van liefdadigheid
En vrijwilligheid,
De zwakken door de vallei
Der duisternis leidt’-
Even dwaal ik af naar het
Pijnlijke
Horloge tussen mijn billen,
Het stomgeknepen tikken
Van de tijd, geen tijd-
‘Want hij is
Waarlijk
De hoeder van zijn broeder
En vinder
Van verloren kinderen’.

Mijn chauffeuse vraagt zich
Af, hoe het zou voelen om een man
Met je blote handen
Dood te slaan-
‘En ik zal hen neerslaan
Met grootse wraak’,
Ik vraag
Mij eerder af
Waarom negers zo graag
Achterin zitten,
‘En furieuze woede’,
Voor je het weet schiet iemand
Je kop aan gort-
‘Zij die het wagen
Mijn broeders
Te vergiftigen en te vernietigen’.

Deze nieuwe
Stilte is pijnlijker
Dan een Bonnie-situatie,
‘En u zult erkennen
Dat ik de Here ben’
Als ij het lijk in de garage ziet,
Mij een echtscheiding
Aanbiedt
‘Wanneer ik mijn wraak
Aan hen voltrek’.

Met een knal sla
Ik het portier van de tax dicht
En betaal,
Hetzelfde bedrag
Dat ik soms moet lappen
Voor een vanillemilkshake
maar minder
Dan voor een voetmassage-
Dus haal
Ik fooi uit mijn leren portefeuille
Waarop in grote letters staat:
‘Bad motherfucker’.

M.S.

25 jaar

Speciaal voor alle mensen die dit jaar 25 jaar zijn geworden. Vooral voor de mensen die het nogal eng vonden om deze leeftijd te bereiken. Mijn visie op deze mijlpaal:

25 jaar

25 jaar later
Sta je in de buurt van de rand
Van het zwembad
Dat ze de
Atlantische Oceaan noemen,
Turend naar je land
Van herkomst.

Je kijkt in
De verte,
Zoekend naar de plek
Waar je geboren bent
En probeert de herinnering
Aan de eerste lichtstralen
Waar je je met dichtgeknepen ogen
In waande,
Uit alle macht te vinden
Voordat ‘ie vervlogen is.

Volgens de verhalen
En het geboortebewijs
Kwam ik op een zaterdagavond
Tot leven-
Springlevend stel ik me voor
Grijpend naar de zonnige lichtbron
En als pasgeboren Icarus
Vlieg je de eerste keer al
Zonder vleugels.

25 jaar later
Vlieg je nog steeds zonder vleugels
Maar zwaarder beladen
Door de jaren levenservaring,
Kennis,
Ontstane vriendschappen
En spontane daden
Die je dromen terugkerend
Met de vuile was doen smelten.

Hoogmoed valt me te zwaar
En de loden schoenen
Achtergelaten op het droge-
Ik probeer mijn Weegschaal
Te balanceren in het midden,
Zodat ik mijn vingers niet verbrand aan
het kwade daglicht dat beschaduwt
Of de tentakels uit de zee
Die me smekend vragen
Mijn zwemkwaliteiten in de strijd
Te gooien
Totdat ik alsnog verzuip.

25 jaar later schuilt
Een ongeluk nog altijd in een hoekje-
Het rechte pad dat je poogt te bewandelen
Kronkelt slangerig,
Ervan overtuigd
Dat je er halverwege toch eens
Vanaf valt.

25 jaar later
Is er nauwelijks iets veranderd
Want alles is nieuw en verrassend
En de babystapjes blijven de beste
Want ze dragenn de samba enkele
Voor het ritme
En kan ik lacherig
Blijven praten over vroeger,
Gisteren voor mijn part.

Ik ben groter,
Ouder,
Milder,
Sterker,
Zachter,
Scherper,
Slimmer,
Misschien zelfs knapper
Dan op mijn geboortedag-
25 jaar later
Ben ik vele malen verder
Dan op 18 oktober
1986.

M.S.

Ode aan de kapsalon

In het kader van het Kapsalon Rotterdam Festival, waarvan de 'Ode aan de kapsalon' gisteravond in BAR werd gehouden, schreef ik mijn ode. Droeg die voor tijdens de avond, waarop veel positieve reacties waren. Bij deze, voor de mensen die er gisteravond niet bij waren.

Ode aan de kapsalon

Als de nacht
Zwetend volbracht is,
Snakt de Rotterdammer
Naar een vette hap
Als beloning-
Knoflookse sletjes en
Sambalse gasten komen samen in
Een polystyrene omgeving
Waar gesmolten Goudse
Nog altijd
Kaas boven baas is.

De gedachten op niks,
Dronken gebral
Over het eerder verrichte
En ondertussen
Een vorkje prikken
In de vleesgeworden
Samenleving, waarin
Blonde frietjes en
Heetgebakerde vleeshompen
Door vet met elkaar verbonden
Zijn- waarin
Zo’n 1800 kilocalorieën
De oestrogenen en testosteron vormen
Die smakken door het gerecht
Vliegen.

Binnen de kunstmatig
Opgetrokken muren van de Rotterdamse
Slappe hap
Ligt een smeltkroes aan
Culturele smaaklagen,
Die dichter bij de bodem
Binnenvetten
Dan de hoogvliegende salade
Kan rijzen
Op zijn Goudse tapijtje.

Als de nacht
Zwetend volbracht is
Weet de Rotterdammer niks
In te brengen tegen de shoarma’s
Van het symbolische bakje
Dat alles kort samenvat
Tot de dikmakende,
Alcoholverslaande doch
Welkome nachtelijke smaakmaker
En trots van
Dronkennachtendonker
Rotterdam.

M.S.

Draaidoordichter

Afgelopen editie van Dichtclub Rotterdam het volgende nieuwe gedicht voorgedragen. Omdat ook ik een trouwe kijker ben van De Wereld Draait Door, en met name op woensdag. Zou het nog online zetten, dus bij deze:

Ode aan Nico Dijkshoorn

De wereld draait door
Als Nico Dijks-
Hoort wie klopt daar
Kinderlijk en kuis vanachter
Een kaars,
Vanaf daar waar de camera
Zijn kalende hoofd
Filmisch in beeld brengt.

Klinkt onverstoorbaar
En soms onverstaanbaar
Half mompelend-
Komrij is er niets bij-
Verslaat de laatst besproken
Actuali-
Tijd is het voor een poëtisch
Woord
Van de vertoond hoornige,
Voordat het te laat is.

Woensdagelijks
Aan de buis gekluisterd,
Luisterend
Naar de lof- en klaagzangen,
Het verborgen honende gelach
Van Nederland,
De economie, techniek en politiek-
Door het gewicht van het gedicht
Soms stilte
Maar altijd applaus vanuit het publiek.

De Geerts worden wilder,
De Jolandes gillen stil en sappig
Om het uitgesproken gekrabbel
Van de draaidoordichtende Nico-
Risico’s ontlopend
Als hij Jan en allemans Alexander
Klöp geeft-
Heeft in dertig minuten
Menig uitzending beschreven.

De wereld draait door
Als Nico Dijks-
Hoort wie klopt daar
Kinderlijk en kuis vanachter
Een kaars,
Vanaf daar waar de wereld
Aan zijn voeten weerklinkt,
Zijn pen schrijft tot het klaar is
En zijn boekje dicht.

M.S.