dat ik in andere ogen

dat ik in andere ogen
toch de jouwe zag
dat het even schrikken was
toch alweer een tijdje geleden
dat voorbije voorbij de jaren
toch alsof de tijd even
dat moment waarop geheugen
toch kortsluiten
dat afsluiten
toch nooit alsof nooit en toch
dat ik in andere ogen
toch de jouwe zag
dat de mijne schimmen
toch te laat tevergeefs
dat ik in andere ogen
toch andere en ik

M.S.

Blues voor Elgar

op straat
geen technieken
voor onsterfelijkheid

in deze stad
moet voor geluk
gewerkt worden

mazzelaars hoeven
maar weinig te doen

drukken sukkelaars
uit de weg of naar beneden

op straat
geen technieken
voor onsterfelijkheid

in deze stad
slechts beperkte bewegwijzering
naar van alles behalve ‘thuis’

zo een waar niet de haat is
maar een waar het hart tot leven-

daar kan niemand jou pakken
daar kan jij herpakken

op straat
geen technieken
voor onsterfelijkheid

in deze stad
mee-, voor- en achterlopers
maar allemaal voorwaarts

blikken zijn net als stoplichten
die springen vanzelf weer op groen

vrijheid en rust vind je tussen regels
warmte, vriendschap, liefde, bewaar je thuis

op straat
geen technieken
voor onsterfelijkheid

in deze stad
is geluk werken
of er domweg over struikelen

in deze stad
kunnen handen helpen

bij het verdragen van
overlevingsdrang in verloren staat want

op straat
geen adviezen
voor onsterfelijkheid

op straat
geen technieken
voor onsterfelijkheid

M.S.

in mijn tienerjaren

in mijn tienerjaren
leerde ik dat
de mooiste vrouwen
een huid hadden
zo gaaf
zo bleek
als het meest kostbare marmer

ze droegen stoffen
die speels om hun rondingen
waren gewikkeld

als accentuering
als geheimhouding

geen goede
want je hoort ze roepen
‘ik verhul iets moois’
vaak midden
in de natuur
als kers
op de taart

nu vraag ik mij af
of de zon mij dan verplicht
zo’n klassieke te vangen
met wat inkt
of de stoute schoenen
maar aan moet trekken
haar richting op

toegegeven, vandaag
is een zeer geschikte dag
voor een mooi gedicht dat
ze kan dragen

op de huid
op papier

indien ongewenst
indien te intiem

is de Maas slechts
op een steenworp afstand
en de hongerige meeuwen
kijken zichtbaar uit
naar leesvoer

in mijn tienerjaren
leerde ik dat
de klassieken hele andere
tijden waren
niet te vergelijken
met waarin ik nu leef

M.S.

Ik weet nog goed hoe

Ik weet nog goed hoe
zij een spoor van verbazing
achterliet in de straat
waar ze doorheen zweefde
als een prinses bevrijd uit een kasteel.

Ik weet nog goed hoe
de ketting losjes bungelde
zoals het haar
waarmee ze haar interesse
in gerichte porties verdeelde.

Ik weet nog goed hoe
haar grote blauwe ogen
een onschuld veinsden
maar ondertussen zelfs
Aphrodite haar charmes benijdde.

Ik weet nog goed hoe
ik haar binnensmonds vervloekte
alvorens broodnodige drank tot
mij nam om moed te verzamelen
haar web vrijwillig binnen te wandelen.

M.S.

NB: dit gedicht is een late reactie op de 'wie wint de virtuele "ik weet nog hoe ik"-wedstrijd' op Pomgedichten.nl afgelopen weekend. Door andere bezigheden is het met niet gelukt op tijd een gedicht in te zenden. Toch wilde ik er een gedicht over schrijven, dus bij deze alsnog gedaan.

In memoriam Rutger Kopland - Over het verlangen naar een sigaret

Zojuist bereikte mij het nieuws dat Rutger Hendrik van den Hoofdakker, beter bekend als de dichter Rutger Kopland, is overleden. Spijtig. Een van de eerste dichtbundels die ik ooit kocht, was van hem. Had hem eens horen voordragen op Nur Literatur, geweldig. Oude man, met scherpe teksten maar zachte, warme voordracht. Niet saai, maar juist op zijn eigen manier swingend. Daar wilde je als jonge hond wel een bundeltje van. Vooral door het gedicht 'Over het verlangen naar een sigaret'. Zo'n titel pakt je als jongeling, maar gaat ook nog eens ergens over.

Na enige tijd zoeken vond ik de bundel 'Over het verlangen naar een sigaret'. Ik rookte toen al, dus ik vond het stoer. En mooi. Pak die bundel nog wel eens uit mijn boekenkast, en dan lees je. Voor mij wel een van mijn favoriete dichters, een inspirator. In 2009 schreef ik onderstaand gedicht, naar het gelijknamige gedicht 'Over het verlangen naar een sigaret'. Als laatste eerbetoon, hier het gedicht:

Over het verlangen naar een sigaret (naar Rutger Kopland)

Naar een sigaret, ik verlang
Alsof ik mezelf ga verhangen,
Laten stikken, doden met rook
Door vuur achter de wangen.

‘Het verlangen naar een sigaret is
Het verlangen zelf’
Schreef een wijze Kopland,
Waarop ik zwicht uit angst,
Bang voor de eenzame leegte
Tussen middel- en wijsvinger aan mijn hand-
Aan de hand daarvan
Bevestig ik het verlangen naar en
Ik ben een verslaafde man
En wandel naar buiten voor een-
Paf mijn brandende stang,
Langzaam en zo lang mogelijk,
Intrigeer met ondoorgrondelijk belang
Het verlangen naar een sigaret-
Puur uit menselijk misselijkmakend mannelijke
Zelfvernietigingsdrang.

Naar een sigaret, ik verlang
Alsof ik mezelf net aan het verhangen ben
Door het toegeven aan het verlangen
Naar een sigaret.

M.S.

NB: Foto Rutger Kopland door de in Rotterdam woonachtige fotograaf Vincent Mentzel.

Rotown Magic (vrij naar J.A. Deelder)

Rotterdam, Nieuwe Binnenweg,
een hip eetcafé
‘Why can’t this wait until I die’
in reliëf op de muur.

Overal vrouwen, sigarettenrook,
mannen met vrouwen, lekker eten
wordt gekookt.
Kipspies met tomaat-paprikasaus,
bijvoorbeeld.

Rokende en niet-rokende mensen,
met op tafel frisdrank, bier,
of een andere alcoholische drank,
een versnapering naast de asbak,
relaxte muziekklanken op de
achtergrond.

Opeens krijg ik er inspiratie van.

M.S.

NB: Geschreven half april 2005, aan een tafel net voor de doorgang naar het toenmalige lounge-gedeelte. Nu is dat de opslag van instrumenten en is de lounge een aparte ruimte geworden. Vandaag bestaat Rotown 25 jaar, dus genoeg reden om dit eens te posten. Vele herinneringen eraan.

De foto hierboven is afkomstig van Rob van der Hoevens website, de maker van het kunstwerk aan de muur van Rotown.

In het kuiltje van mijn matras

In het kuiltje van mijn matras
Lag ooit een vrouw
op mij te wachten,
Smachtend
Naar een kus, een streling,
Klaar voor een vrijpartij
Om de nacht
Een goed begin te geven.

In het kuiltje van mijn matras
Lag ooit de liefde
Met mijn haar in de handen,
De vingers dansend
Door mijn gedachten-
Soms licht, dan eerder zwart,
Zij vol positivisme:
‘Het komt wel goed, mooie man’
De schat,
Vol woorden van mijn leven.

In het kuiltje van mijn matras
Lag ooit de betekenis
Van ‘echt houden van’,
Knuffelzacht
Als een nieuwe dag, nieuwe ochtend,
Inspireert en geeft kracht
Om het alledaagse met een lach
Nuchter tot je te nemen.

In het kuiltje van mijn matras
Lag ooit een vrouw
Die me verliet voor van alles
En nog wat, kapte mij af
Met een simpel wegwerpgebaar
Alsof ik wegwerpbaar,
Maar ze vergat
Haar liefde in te pakken
Voor haar vertrek,
Ligt al weken weg
Te rotten tot
Vragen, wordt alsmaar magerder
In het kuiltje van mijn matras.

Dat kuiltje van mijn matras
Bood ooit een vrouw
Die me vastpakte en had
Een slaapplek- lachend
Met haar hart, haar wezen,
Met al haar hebben en houden van,
Klaar voor tot de dood ons scheidt
In voor- zonder tegenspoed,
Voor haar gevoel veel te lang
Wachtend,
Liet me als een baksteen vallen
In de leegte- zonder verklaring
In het kuiltje van mijn matras.

In het kuiltje van mijn matras
Lag ooit een vrouw
Naar mij te lachen,
Sprankelend
Met warmte, een voor mij kloppend hart,
Klaar om op elk moment
Het vuur te doven
Zonder het ‘waarom deze wijze’ mede te delen.

Nu lig ik hier maar wat,
In dat afvalputje- de schroothoop
In het kuiltje van mijn matras.

M.S.

Renatus Sum

Hetgeen zoiets betekent als: 'ik ben herboren.' Of ik ben herrezen, als je het epischer wil horen. Of opnieuw opgewekt, resurrected zoals ze dat in Hollywood wel eens gebruiken voor films. Hoe dan ook, het luidt een nieuw begin in. Een nieuwe start. En dat past wel bij een nieuwe maand, vind ik. Het is vandaag de eerste dag van juni. Een dag die, normaliter, niet zo bijzonder is. Maar dit jaar moeten we over een week onze stem des volks geven. Of niet, want ook dát is je goed recht. Maar ook dát luidt een nieuw begin in. En als we de media moeten geloven is Mark Rutte herboren als mogelijke nieuwe premier van Nederland. Alleen de tijd zal het ons leren. Voorlopig zit ik hier met een sigaret in mijn mond, de oefenwedstrijd Nederland-Ghana als achtergrondgeluid en de zorgen over verslagen die ik nog moet maken. En dan vooral: wanneer. Want wat moet je doen als je de hele week op een kantoor zit achter een computer? Als daar het werk niet ophoudt, en de wereld daarbuiten ook niet? Als je in het weekend werkt, en zondag pas een vrije dag hebt? Je ook je sociale leven wilt onderhouden? Je soms de nacht ook werkende doorbrengt om meer geld op je bankrekening te hebben staan? Dan weet je het soms even niet meer. Dan weet ík het soms even niet meer. Maar ik ben er nog steeds. I'm still standing, zoals Elton John ooit zong. Toch, als ik nog herboren moet worden dan denk ik dat ik dat niet haal op deze manier. En dan denk je opeens terug aan een paar jaar geleden.
Het beeld dat jij als knullige, betweterige maar vooral jonge wereldverbeteraar in Rotown zit te wachten op de inmiddels welbekende Ernest van der Kwast, want je hebt hem een paar verhalen gestuurd op aanraden van je docente geschiedenis. Want ik schreef zo graag. Afijn, je bent zenuwachtig. Want wat als hij het niets vindt? Je gaat uitlachen omdat je eigenlijk nog een snotneus bent en denkt eventjes de wereld te gaan veroveren? Welnu, zo ging het niet. Maar wat hij, deze toenmalige leermeester genaamd Ernest van der Kwast, wél zei: 'Ik heb je verhaal gelezen, en ik vraag me af of jij veel W.F. Hermans hebt gelezen?' Daarin voerde ik een zwaar filosofisch gesprek met mijzelf (in de vorm van een schaduw) over het leven, wellicht een té zwaar onderwerp om je schrijverscarrière mee te beginnen. Dus schreef ik later iets anders voor WriteNow! Rotterdam: Brief aan de dichter. Daarin heb ik genadeloos hard uitgehaald naar dichters en het schrijven zoetsappige rijmpjes (ik schreef eerder al de woorden knullig en betweterig). O.a. in de jury: dichter en frontman van de voormalige Rotterdamse Stadsdichters De Woorddansers Jeroen Naaktgeboren. Uiteraard heb ik niet gewonnen.
Je denkt dan opeens aan een ander moment, waarop je met knikkende knieën op het podium staat bij de Poetry Slam Rotterdam voorronde in 2008. Waarop je begint met een gedicht over diezelfde Woorddansers, naar aanleiding van een verhaal dat je opving in de rookruimte een editie eerder. Opeens stond ik in de Jaarfinale van Rotterdam. Maar uiteraard won ik niet. Wel was ik opeens dichter. En dat was ik stiekem al, toen ik tijdens de Tweede Erasmiaanse Dag van de Poëzie voor een volle zaal oud-Erasmianen een gedicht moest voordragen, te midden van een groepje onderbouw-leerlingen. Applaus. Er zijn een aantal docenten die het gedicht nog steeds hebben. Vereerd.
Toch gaat er inmiddels een belletje bij mezelf rinkelen. Dat ik altijd al geschreven heb. Proza. Poëzie. Zelfs een paar theaterteksten. Een poging tot een roman, of novelle. Een poging tot een toneelstuk. Een poging tot een filmscript. Succes? Weinig. Voltooid? Slechts poëzie. Maar je schrijft, hoe dan ook. Het zij met tussenpozen, dan wel hele dagen. Je schrijft. Tingeling.
En dan denk je opeens terug aan één van de vele mensen die je in je korte leventje hebt ontmoet. Leren kennen. Die zijn evenbeeld verloor, maar sterk bleef. Hij verwees naar een filmquote, stukje tekst wel te verstaan, uit The Last Samurai: 'How did he died?''I will tell you how he lived.' Waarmee hij dus wilde zeggen, dat niet het einde (in deze context dus het moment van herboren worden) maar juist hetgeen ervoor belangrijk is. En dat brengt mij tot mijn filmquote, waar ik weer veel waarde aan hecht, uit The Gladiator: 'What we do in life, echoes in eternity!' En bedankt Russell Crowe. Goed, wat ík hiermee wil zeggen is eigenlijk hetzelfde. Met wat wij doen, kunnen wij de toekomst beïnvloeden. Positief. Negatief. Of we nu niets doen, of juist heel veel. Het zal een gevolg hebben. Iemand inspireren. Een leven redden. Verrijken. Of eindigen. Maar doe wat goed voelt te doen, wat in je zit. En dat blijkt in mijn geval, thans zo zie ik het, schrijven. Of ik nu dan weer als schrijver herboren ben, als ik dat nog niet was, geen idee. Zou het nut hebben? Is het wel boeiend genoeg? Heb ik wel genoeg inhoud? Ik zou het niet met zekerheid kunnen zeggen. Maar dat het goed voelt te schrijven, is een ding dat zeker is. Ik ben dan ook erg benieuwd naar wat het mij brengt.

M.S.